Αλλαγή του αναπτυξιακού και ασφαλιστικού προτύπου προτείνει το ΙΟΒΕ

Οι προτάσεις του ΙΟΒΕ για το αναπτυξιακό πρότυπο της Ελλάδας παρουσιάστηκαν σε εκδήλωση που διοργάνωσαν από κοινού το Ίδρυμα Οικονομικών και Βιομηχανικών Ερευνών και το Χρηματιστήριο Αθηνών. Σύμφωνα με όσα αναφέρονται στη μελέτη χρειάζεται αλλαγή του αναπτυξιακού προτύπο με παράλληλη σταθερή, ισχυρή αύξηση των επενδύσεων.

Η μελέτη του ΙΟΒΕ για το νέο αναπτυξιακό πρότυπο της Ελλάδας, με τίτλο «Η χρηματοδότηση μέσω της χρηματιστηριακής αγοράς και το νέο αναπτυξιακό πρότυπο της Ελλάδας», ώστε να επανέλθουν υψηλοί ρυθμοί ανάπτυξης, τονίζει ότι πρέπει αυτό να δομηθεί στον περιορισμό της σημασίας της καταναλωτικής δαπάνης για την ανάπτυξη, στην ενίσχυση του ρόλου των επιχειρηματικών επενδύσεων, και στην αύξηση «καθαρής» συμβολής του εξωτερικού τομέα, κυρίως με αύξηση εξαγωγών.

Στόχος της εκδήλωσης ήταν να εξεταστούν οι προκλήσεις και οι ευκαιρίες για τη χρηματοδότηση της ελληνικής οικονομίας τα επόμενα χρόνια, οι δυνατότητες προσέλκυσης επενδύσεων από το εξωτερικό, η υποστήριξη του νέου αναπτυξιακού προτύπου από εγχώρια και ξένη χρηματοδότηση, ο ρόλος των Μικρών και Μεσαίων Επιχειρήσεων (ΜμΕ) και οι ειδικές προκλήσεις που αντιμετωπίζουν για την αποτελεσματική χρηματοδότησή τους. Επίσης εξετάστηκαν η επίδραση των νέων τεχνολογιών αλλά και ζητήματα που αφορούν το νέο ευρωπαϊκό κανονιστικό πλαίσιο.

Απώλειες 26,1% του ΑΕΠ
Σύμφωνα με τη μελέτη, την περίοδο της κρίσης (2008-2015) η ελληνική οικονομία απώλεσε το 26,1% του προϊόντος της και επείγον ζητούμενο για την Ελλάδα είναι η επιστροφή σε υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης, ώστε να αναπληρωθούν οι απώλειες και να υποστηριχθεί η βιωσιμότητα των δημόσιων οικονομικών της,

Όπως τονίζεται, βασική αιτία για το ότι έως τώρα δεν έχει επιτευχθεί η επιστροφή στην ισχυρή ανάπτυξη είναι το αναπτυξιακό πρότυπο πριν το 2008, που στηρίχθηκε στη διεύρυνση της εγχώριας κατανάλωσης, ενώ η καθαρή συνεισφορά του εξωτερικού τομέα στην ανάπτυξη ήταν αρνητική.

Επίσης, η αύξηση των καταναλωτικών και των επενδυτικών δαπανών προήλθε κυρίως από τη διόγκωση των δημοσίων δαπανών και ακολούθως του δημοσιονομικού ελλείμματος, καθώς και τη σημαντική διεύρυνση του τραπεζικού δανεισμού του ιδιωτικού τομέα, ενώ η άντληση πόρων σε αυτήν την περίοδο από τη χρηματιστηριακή αγορά ήταν σχετικά περιορισμένη.

Όπως τονίζεται, η επιστροφή σε αυτό το αναπτυξιακό πρότυπο δεν είναι εφικτή και επιθυμητή, αλλά χρειάζεται αλλαγή του αναπτυξιακού προτύπου, το οποίο πρέπει να δομηθεί στους εξής βασικούς στόχους: 1) Περιορισμός της σημασίας της καταναλωτικής δαπάνης για την ανάπτυξη, 2) Ενίσχυση του ρόλου των επιχειρηματικών επενδύσεων, 3) Αύξηση «καθαρής» συμβολής του εξωτερικού τομέα, κυρίως με αύξηση εξαγωγών.

Για την επιδίωξη αυτών των στόχων, απαιτείται η διευκόλυνση των επενδύσεων και της εξαγωγικής δραστηριότητας και η δυνατότητα του τραπεζικού συστήματος να παράσχει σε αυτούς τους τομείς τους πόρους που χρειάζονται. Επιπλέον, αναφέρει η έκθεση, η χρηματοδότηση μέσω της εγχώριας χρηματιστηριακής αγοράς μπορεί και πρέπει να αξιοποιηθεί σε μεγαλύτερο βαθμό.

Μεταξύ άλλων αναφέρεται ότι εάν η ελληνική οικονομία εισέλθει σε τροχιά ανάκαμψης, είναι πιθανό ότι η χρηματιστηριακή αγορά θα την ακολουθήσει, όπως έγινε π.χ. στην περίοδο του δεύτερου εξαμήνου του 2013 και του αρχικού εξαμήνου του 2014.

Μεσοπρόθεσμες προοπτικές
Όσον αφορά τις μεσοπρόθεσμες προοπτικές της ελληνικής οικονομίας, τονίζεται ότι χρειάζεται η σταθερή, ισχυρή αύξηση των επενδύσεων, αλλά όχι από τις ίδιες κατηγορίες σχηματισμού πάγιου κεφαλαίου τις περιόδου 1995-2007, όπως κατοικίες και μεταφορικά μέσα).

Αντίθετα το νέο αναπτυξιακό πρότυπο καλύτερες προοπτικές ανάπτυξης και υψηλή πιθανότητα πραγματοποίησης επενδύσεων στα προσεχή έτη μπορούν να φέρουν εξωστρεφείς κλάδοι της μεταποίησης, ο τομέας του τουρισμού, το οικοσύστημα δραστηριοτήτων στις μεταφορές και την αποθήκευση και η ενέργεια, που έχουν σημαντική εξαγωγική δραστηριότητα και μπορούν να συμβάλουν στην αλλαγή του τρόπου ανάπτυξης της Ελλάδας.

Επίσης προτείνεται η αξιοποίηση της δημόσιας περιουσίας για την υλοποίηση επενδυτικών σχεδίων σε αυτές και άλλες δραστηριότητες.

Οι ΜμΕ
Σύμφωνα με το ΙΟΒΕ κομβικός θα είναι ο ρόλος των Μικρομεσαίων επιχειρήσεων, στις οποίες βασίζεται διαχρονικά η ελληνική οικονομία. Οι πολιτικές που θα εφαρμοστούν για τη διευκόλυνση των επιχειρήσεων, αλλά και τα χρηματοδοτικά μέσα τα οποία θα είναι διαθέσιμα για αυτές, θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη τις ανάγκες, τον τρόπο οργάνωσης και τα άλλα χαρακτηριστικά των ΜμΕ.

Το Χρηματιστήριο ως χρηματοδοτικό εργαλείο

Η έκθεση του ΙΟΒΕ επισημαίνει ότι τα χρηματοδοτικά εργαλεία που προσφέρονται μέσω του Χρηματιστηριόυ Αθηνών μπορούν να συμβάλουν στην επίτευξη των παραπάνω στόχων. Μεταξύ αυτών είναι η τιτλοποίηση απαιτήσεων, η αύξηση μετοχικού κεφαλαίου, η έκδοση ομολογιών, τα εισηγμένα επενδυτικά κεφάλαια, οι τίτλοι παραστατικών δικαιωμάτων κτήσης μετοχών, εργαλεία που απευθύνονται σε μεγάλες επιχειρήσεις.

Ακόμη ένας μηχανισμός είναι η Εναλλακτική Αγορά (ΕΝ.Α.) του Χρηματιστηρίου Αθηνών, που απευθύνεται κυρίως στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις.

Διεθνή κεφάλαια και χρηματοοικομικό περιβάλλον
Στην Έκθεση τέλος επισημαίνεται η ανάγκη να αξιοποιηθούν και άλλα μέσα χρηματοδότησης, όπως η προσέλκυση διεθνών κεφαλαίων, με σκοπό την επίτευξη και διατήρηση της δημοσιονομικής ισορροπίας μακροπρόθεσμα, προκειμένου να ενισχυθεί η εμπιστοσύνη στη σταθερότητα της οικονομίας.

Συνεπώς, θα χρειαστεί μεταβολή του δημοσιονομικού μίγματος που οδήγησε στην τρέχουσα δημοσιονομική θέση και βασίζεται κυρίως σε αύξηση φόρων, δημιουργώντας υψηλές επιβαρύνσεις και στην επιχειρηματικότητα.

Μεταξύ άλλων, χαρακτηρίζεται αναγκαία η διευθέτηση του υψηλού αποθέματος δημόσιου χρέους, με την εφαρμογή των μεσοπρόθεσμων μέτρων ελάφρυνσής του και την οριστικοποίηση του μηχανισμού λήψης μακροπρόθεσμων μέτρων, αλλά και η ενίσχυση της ελκυστικότητας της ελληνικής οικονομίας είναι η συνέχιση των διαρθρωτικών αλλαγών, με έμφαση σε όσες αφορούν στις επιχειρήσεις (χαλάρωση ρυθμιστικών περιορισμών, μείωση διοικητικών «βαρών», επέκταση ηλεκτρονικών συναλλαγών με το δημόσιο κ.ά.).

Σημαντικός χαρακτηρίζεται ο ρόλος της Τραπεζικής Ένωσης στην Ε.Ε. καθώς η χαλάρωση ή η άρση περιοριστικών κανονισμών στη διασυνοριακή κίνηση και διαχείριση κεφαλαίων θα αποτελέσει σημαντικό κίνητρο για την προσέλκυση διεθνών επενδυτικών κεφαλαίων.

Άλλο τομέας παρέμβασης χαρακτηρίζεται η φορολογική πολιτική, όπως η καθιέρωση ενός ενιαίου τρόπου φορολόγησης των εταιρειών στην Ε.Ε.. που μπορεί να συμβάλει σε σημαντικό βαθμό στην προώθηση των επενδύσεων και την αύξηση της απασχόλησης.

Τέλος, μελετάται ο ρόλος των κεφαλαιαγορών διεθνώς και στην Ελλάδα για την ενίσχυση της βιωσιμότητας του ασφαλιστικού συστήματος.

Προτείνεται η μετάβαση του ασφαλιστικού προς ένα σύστημα το οποίο περιλαμβάνει τον πρώτο πυλώνα, ο οποίος βρίσκεται υπό κρατικό έλεγχο, και ενός κεφαλαιοποιητικού σκέλους. Ο κεφαλαιοποιητικός χαρακτήρας του εγχώριου ασφαλιστικού συστήματος μπορεί να ενισχυθεί και με κίνητρα για την ανάπτυξη του δεύτερου πυλώνα (επαγγελματικά ταμεία) και του τρίτου πυλώνα (ατομικά κεφαλαιοποιητικά προγράμματα).

Σημειώνεται στην έκθεση ότι απαραίτητη εξέλιξη για την αναδιάρθρωση του εγχώριου ασφαλιστικού συστήματος προκειμένου αυτό να ενισχύσει τον αποταμιευτικό του χαρακτήρα, θα αποτελέσει η μεταρρύθμιση του πρώτου του πυλώνα, με την εισαγωγή σε αυτόν ενός κεφαλαιοποιητικού σκέλους.

Σχετικά Νέα